Projekt ECOMARINAS na EXPO 2025 w Osace

Każdego roku w trzeci poniedziałek lipca Japończycy świętują Umi-no Hi, czyli Święto Morza. Japońska tożsamość i kultura są nierozerwalnie związane z morzem, więc nic dziwnego, że dzień ten ma rangę święta narodowego i jest wolny od pracy. Umi-no Hi jest okazją do wyrażenia wdzięczności morzu, za jego wszelkie dobrodziejstwa i nadziei na jego dalszą przychylność w przyszłości. Ten dzień na EXPO 2025 w Osace był okazją do dialogu o ochronie ekosystemów morskich, a my włączyliśmy się w niego prezentując międzynarodowy projekt ECOMARINAS, promujący zrównoważone żeglarstwo.

Tę niezwykłą więź z morzem doskonale rozumieją również wszyscy żeglarze. W końcu żeglarstwo to nie tylko sport – to styl życia, którego nieodłącznym elementem powinna być także troska o morze. Zwiększanie świadomości ekologicznej wokół żeglarstwa, wśród samych żeglujących, ale także wśród zarządców marin, jest właśnie w centrum projektu ECOMARINAS.

Projekt ECOMARINAS to inicjatywa Gdańskiego Ośrodka Sportu, realizowana z partnerami z Polski, Litwy, Szwecji i Niemiec, współfinansowany jest z Programu Interreg Południowy Bałtyk 2021-2027. To wspólna odpowiedź czterech krajów nadbałtyckich na wyzwania związane z ochroną Bałtyku, żeglarstwem i zarządzaniem marinami. Projekt skupia się na edukacji, zwracając szczególną uwagę na znaczenie codziennych nawyków żeglarzy i ich wpływ na morski ekosystem, a także na opracowaniu narzędzi niezbędnych do minimalizowania szkód ekologicznych w marinach.

Oficjalnemu otwarciu Święta Morza w pawilonie polskim towarzyszyła wystawa fotografii „Traces on the Water” autorstwa Karola Tomaszewskiego. Zdjęcia powstały podczas rejsu na żaglowcu Generał Zaruski, w ramach projektu ECOMARINAS. Wystawa ta jest opowieścią o tym, co jest esencją projektu – pokorze wobec morza i wpływie człowieka na jego przyszłość. Naturalnie więc, stała się ona punktem wyjścia do dyskusji o ochronie mórz i zrównoważonym żeglarstwie.

Jednym z centralnych punktów programu obchodów Święta Morza była konferencja „One voice for the sea”, którą otworzył sekretarz stanu w Ministerstwie Infrastruktury Arkadiusz Marchewka. W swojej prezentacji Olga Sarna, Prezeska Fundacji MARE, przybliżyła słuchaczom główne założenia i plany wdrażania rozwiązań opracowywanych w projekcie ECOMARINAS. Następnie odbył się międzynarodowy panel dyskusyjny, moderowany przez Olgę Sarnę, w którym udział wzięli przedstawiciele pawilonu Portugalii  - Tiago Pitta e Cunha (Oceano Azul), Arabii Saudyjskiej – dr Hamed Albalawi (SFDA, KAUST) i Japonii – Yusuke Saraya (dyrektor honorowy Blue Ocean Dome). Uczestnicy debaty reprezentowali różne sektory, a więc i różne podejście do kwestii ochrony morza i zarządzania jego zasobami, co utwierdziło nas w przekonaniu, że współpraca (międzynarodowa i międzysektorowa) jest kluczem do efektywnej ochrony ekosystemów morskich.

Morze Bałtyckie jest wyjątkowe – i wyjątkowo wrażliwe. Żeglarstwo i infrastruktura w marinach mogą negatywnie wpływać na ekosystem, jeśli nie są zarządzane ekologicznie. Dlatego ECOMARINAS analizuje, edukuje i działa – zrzeszając wiele sektorów, od lokalnych władz i samorządów, przez operatorów marin, instytucje badawcze i organizacje pozarządowe, po współprace z żeglarzami i środowiskiem artystycznym. Projekt ten to przykład, jak lokalne inicjatywy mogą mieć globalny wpływ. Na EXPO pokazaliśmy, że międzynarodowa współpraca wokół środowiska wodnego jest możliwa – i konieczna.